Wat gebeurt er aan de hemel?
Astrokalender voor een gewone verrekijker - mei 2026
De lente is in volle gang en we gaan langzaam maar zeker richting de zomer. De nachten zijn kort, maar er zijn altijd wel een paar mooie samenstanden te bewonderen.
Zo 3 - Ma 4 mei: Volle maan nabij Antares
De nog bijna volle maan komt zondagavond laat boven boven de zuidoostelijke horizon en staat in de buurt van de heldere rode ster Antares, de hoofdster van Schorpioen. Gedurende de nacht verkleint de afstand en aan het eind van de nacht trekt Antares zuidelijk van de maan langs.
Ma 18 mei: smalle maansikkel en Venus
Rond 23.00 uur zien we een prachtige smalle maansikkel, een stukje rechtsonder de helder stralende Venus.
Neem als het helder is je verrekijker ter hand. Met het blote oog is het al mooi, maar met een verrekijker is het dubbel genieten!
Di 19 mei: Maansikkel tussen Venus en Jupiter
Kijk weer rond 23.00 uur en zien hoe de maan zich tussen de planeten Venus en Jupiter heeft genesteld. Een prachtige schouwspel.
Wo 20 mei: Maansikkel bij Jupiter
Bij Jupiter! Daar staat rond 23.00 uur de maan. Jupiter staat nog altijd in de buurt van de heldere Tweelingsterren Castor en Pollux, wat extra luister geeft aan deze samenstand.
Vr 22 mei: Sterbedekking
Richt je verrekijker tegen 21.46 uur op de maan. Het is leuk om te zien hoe de donkere maanrand de ster ψ (psi) Leonis van magnitude 5,4 langzaam maar zeker nadert. Nog leuker is dat de ster geheel volgens verwachting, maar toch heel plotseling - waar je bij staat (of beter: zit) - verdwijnt.
Zo 25 - ma 26 mei: Sterbedekking.
Heb je de bedekking van vrijdag gemist, of heb je de smaak te pakken? Rond 0.22 uur heb je een herkansing met 79 leonis (ook mag 5,4).
Wo 27 mei: Venus bezoekt Mebsuta
De heldere planeet Venus staat heel dicht bij de redelijk heldere (magnitude 3) ster ε (epsilon) Geminorum. De onderlinge (natuurlijk schijnbare) afstand is slechts 20 boogminuten. Kijk rond 23.00 uur.
Zo 31 mei: Blauwe micromaan
Het is voor de tweede keer deze maand volle maan en dat noemt men een blauwe maan. Denk niet dat er ook maar een vleugje meer blauw licht van de maan af komt. De naam 'blauwe maan' voor deze situatie is via menselijke taalkundige toevalligheden tot stand gekomen en heeft niet te maken met de kleur van de maan.
Nog zoiets: deze volle maan vindt plaats met de maan in de buurt van het punt in zijn baan om de aarde dat het verste weg ligt. de maan is daarom wat kleiner aan de hemel dan normaal. Dit heet ook wel een micromaan, de tegenhanger van de supermaan. Denk wederom niet dat je dit kunt opmerken zonder vergelijk van een tweede gewone maan net ernaast.
Jammer dat mijn langste beschrijving van de deze maand over een dubbele 'non-happening' gaat. Evengoed is het mooi om even naar de maan te kijken, vooral als deze net opkomt. Je zult verbaasd zijn hoe groot de micromaan dan toch lijkt.
En verder
Nova T Coronae Borealis
Hou sterrenbeeld Noorderkroon in de gaten! Nog steeds wachten we op het moment dat daar een 'nieuwe ster' - een nova - gaat verschijnen. Eerst werd gedacht dat het in 2024 zou gebeuren. De kans is nu toch echt groot dat we er in 2026 getuige van kunnen zijn! Lees meer in dit artikel over Nova T Coronae Borealis.
Tot slot van dit maandoverzicht de maanfasen op een rijtje. Deepsky waarnemingen gaan het best rond nieuwe maan en op avonden bij laatste kwartier en de dagen daarna. Bij eerste kwartier en volle maan stoort de maan tijdens de avonduren.
Bronnen: Sterrengids 2026, Jaarboek sterrenkunde 2026, hemel.waarnemen.com, Stellarium en SkySafari Pro.